Blog: ANV’s moeten bijsturen

Vandaag was er een jubileumdag van BoerenNatuur. Dat is een overkoepelend orgaan voor 61 Agrarische Natuur Verenigingen (ANV’s) uit Drenthe, Groningen, Friesland en Flevoland.
Het kwam er op neer dat deze week besluiten zijn genomen betreffende subsidie van Agrarisch Natuurbeheer (ANB). Doordat met minder geld de, europees opgelegde, natuurdoelstellingen gehaald moeten worden, heeft Bleker ANB verdeeld onder pijler 1 en pijler 2. De oorzaak daarvan is de Ecologische Hoofd Structuur (EHS). De EHS is de basis voor de realisatie van natuurdoelstellingen die NL verplicht is aan Brussel, in het licht van Natura2000. Bleker heeft, door bezuinigingen, besloten om natuurgeld primair in te zetten om de doelstellingen voor Natura2000 te realiseren. Dat betekent dat ANB in de EHS bij kan dragen aan die doelstellingen. Daar financiert de overheid dus bij. Dat doet ze onder pijler 2. De overige gebieden leveren geen bijdrage aan die doelstellingen en vallen onder pijler 1. Precies, daar is veel minder geld beschikbaar. In het gebied van BoerenNatuur valt 80% van de opp. onder pijler 1. Dus daar is minder geld beschikbaar in de toekomst. De tweede boodschap was dat ANV’s zelf een grotere rol kunnen gaan spelen. De overheden, provincies, nemen meer afstand in regelgeving en controle. Gevolg daarvan is dat ANV’s zich moeten gaan bezinnen op hun rol en mogelijkheden in het landschap. Denk aan blauw-groene diensten, maar ook aan samenwerking met TBO’s. Duidelijk werd dat in Groningen één ANV al bezig is om een gebiedscoöperatie op te zetten. Dus boeren, TBO’s, burgers, bedrijven en lokale overheden betrekken en/of inzetten bij gebiedsplan. Er is vaak meer kennis in het gebied zelf dan men beseft.

In 2014 moet het GLB verhaal geregeld  zijn, dus ANV’s moeten nu gaan bedenken wat hun rol in de toekomst zal zijn.Ik denk dat ANV’s mogelijkheden krijgen die ze aan moeten pakken. De insteek is vertrouwen vanuit de overheid, zodat de ANV’s zelf plannen kunnen maken, uitvoeren en controleren. Zelf denk ik dat alle 3 deze onderdelen bij de vereniging neerleggen riskant is. Dat de slager z’n eigen vlees ook niet meer mag keuren heeft een reden. Maar dat er meer mogelijkheden geboden worden is positief.
Er komen dan ook andere zaken aan bod natuurlijk. Denk aan natuurvriendelijke oevers, waterberging, wandelpaden door het land, onderhoud plegen aan landschapselementen van derden, ecologisch bermbeheer, tot het aankopen en beheren van bos en/of natuurgebieden. Veel mogelijkheden, maar dit vraagt wel om een heroriëntatie van je visie. Daarin moet meegenomen worden dat vanuit de leden kennis en arbeid ingebracht wordt, maar niet voldoende. Het inhuren van kennis en arbeid zal een optie kunnen of soms zelfs moeten zijn. Met name kennis omtrent natuurbeheer is niet altijd voldoende aanwezig. Ik pleit daarom erg voor samenwerking met TBO’s. De kennis is daar aanwezig en kan effectief worden ingezet. Maar ook kunnen natuurlijk adviesburo’s of ZZP-ers ingehuurd worden bij korte of langere projecten, zodat je advies en hulp op maat inzet. Er kan ook gekeken worden naar samenwerking/fusie tussen ANV’s. Vergeet niet dat gevolg van deze omschakeling een behoorlijke druk op het bestuur legt. Nu is het al moeilijk om kundige mensen daarvoor te krijgen, laat staan in deze nieuwe situatie. ANV’s moeten, als ze hierin meegaan, nog verder professionaliseren en van meer markten thuis zijn. Ook moeten ze open staan voor zelfreflectie om eerlijk naar doelstellingen te kunnen kijken. TBO’s zijn door Bleker afgerekend op hun resultaten, boeren kunnen volgens Bleker goed en goedkoper natuur beheren. Op fundering van dat argument heb ik hem nog nooit kunnen betrappen, maar dat wijt ik aan zijn subjectieve blik. Boeren krijgen nu van Bleker veel schouderklopjes over hun prestaties. Dit is echter niet meer dan een dode mus. Het gaat niet goed met weidevogels, een constant dalende populatie. De oorzaken daarvan vallen te bediscussiëren, maar dat het niet goed gaat, staat als een paal boven water. Zodra ANV’s met een, door Bleker, gerustgesteld gevoel verder gaan krijgen ze het deksel op de neus. De resultaten worden niet gehaald. Ze zullen dan, net als TBO’s nu, door een nieuwe staatssecretaris afgeserveerd worden als goede natuurbeheerders. De politiek is nu eenmaal een korte-termijn-denker met als missie de maatschappij een goed gevoel te geven. Anders prijs je jezelf uit de markt. Nu ANV’s ruimte krijgen moeten ze die juist gebruiken om te investeren in kennis, kunde, arbeid en het creëren van goede omstandigheden. Dat kunnen ze niet alleen, daar heb je mensen voor nodig die geleerd hebben hoe natuur in elkaar steekt. Boeren hebben veel kennis opgebouwd om van natuur vruchtbare grond te maken, maar het omgekeerde proces is nog nooit behandeld op de landbouwschool. Daar ben je vakmensen voor nodig die dat wel gedaan hebben. Elkaars kunde gebruiken schept mogelijkheden.
Er liggen er veel mogelijkheden voor ANV’s om breder te gaan werken en mooie landschappen te behouden met kwaliteit aan biodiversiteit.
Er is echter niet veel geld beschikbaar, maar de ANV’s krijgen wel meer een sleutelrol in het geheel. Daardoor worden meer mogelijkheden geschapen.
ANV’s dienen te investeren in kwaliteit. Natuurdoelstellingen moeten opgesteld worden zodat verbeteringen nagestreefd worden. Als de ANV’s bewijzen dat ze deze uitdaging aankunnen en aangrijpen, ligt er een toekomst met interessante uitdagingen voor ze klaar.


Comments

Blog: ANV’s moeten bijsturen — 1 reactie

  1. 4 Reacties naar “ANV’s moeten bijsturen”

    Margreet Wiersema september 24, 2011 bij 5:16 am #
    Wat een goed geschreven stuk. Succes met je blog. Ik zal het volgen
    Groet Margreet

    P. Govers september 24, 2011 bij 7:02 pm #
    Allereerst is Boerennatuur de overkoepelende en niet Boer & Natuur. Dat TBO’s afgerekend worden op resultaten is gedeeltelijk terecht daar waar de inzichten van plaatselijke bevolking genegeerd zijn. In mijn omgeving heeft dat geleid dat fiasco’s en geldverspilling tevens achterop raken van de natuurontwikkeling. Dat vooral ANV”s na moeten gaan denken over een intensievere rol klopt maar dat TBO’s hun afstandelijke houding tot samenwerken zullen moeten verlaten is ws een groter probleem. Zoals de voorman van het Drents Landschap openlijk gezegd heeft te weigeren om met ANV samen te werken is tekenend. Hoe dan ook ik denk met een positieve houding van allen kan er meer natuur gerealiseerd worden dan in het verleden. In Drenthe hebben de handschoen al opgenomen en zijn we los van Boerennatuur bezig met ANV Drenthe om alle verenigingen en witte vlekken bijeen te brengen met alle mogelijkheden die dan ontstaan een goed vooruitzicht.

    Sieger Wiersma september 24, 2011 bij 7:59 pm #
    De opmerking m.b.t. BoerenNatuur was terecht P. Govers! Ik heb het reeds aangepast.

    dorineruter september 24, 2011 bij 8:59 pm #
    Leuk om zo eens wat mee te lezen over de lopende ontwikkelingen en plannen, Sieger. Interessant, die nieuwe ANV/gebiedsorganisatie in Groningen (waar is dat precies?). Eerste stuk van je blog post was voor mij iets te ingewikkeld, maar je visie die je uiteenzet in tweede stuk is helder! Benieuwd of deze visie aansluit bij anderen en wat er in Noord-Nederland (en in de rest van het land) de komende tijd gaat veranderen.
    Wat betreft Drenthe (P.Govers) – ik ben wel benieuwd naar jullie concrete plannen. En waarom los van BoerenNatuur, of puur praktische overwegingen? Netwerk Platteland organiseert een conferentie op 24 en 25 nov in Drenthe. In elk geval van harte uitgenodigd daar, maar misschien is het ook nog interessant jullie initiatief ergens te noemen in een van de workshops. Als er meer informatie is houd ik me aanbevolen (info@netwerkplatteland.nl).

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

11 + 3 =